De transportsector investeert continu in efficiëntie. Voertuigen worden zuiniger, routeplanning gebeurt digitaal, boordcomputers ondersteunen chauffeurs en steeds meer bedrijven zetten stappen richting elektrificatie. Daardoor zou je kunnen verwachten dat ook het volledige laad- en losproces steeds efficiënter verloopt. Toch zien we dagelijks hetzelfde beeld terugkeren. De vrachtwagen arriveert bij de klant, de laadklep gaat naar beneden en voor de laatste meters van het transport verschijnt opnieuw de handpalletwagen. Vervolgens wordt een pallet van enkele honderden kilo’s met spierkracht naar zijn bestemming gebracht. Daar is niets mis mee. De handpalletwagen is eenvoudig, betrouwbaar en betaalbaar. Voor occasioneel gebruik blijft hij moeilijk te evenaren. Maar net zoals transportbedrijven voortdurend zoeken naar efficiëntere voertuigen en processen, is het zinvol om ook eens kritisch te kijken naar wat er gebeurt nadat de vrachtwagen is aangekomen.
De verborgen tijd van laden en lossen
Wanneer transportbedrijven hun prestaties analyseren, gaat de aandacht meestal naar rijtijden, brandstof- of energieverbruik, beladingsgraad en route-optimalisatie. De tijd die verloren gaat tijdens laden en lossen krijgt vaak minder aandacht. Nochtans wordt diezelfde handeling elke werkdag opnieuw uitgevoerd. Stel dat een chauffeur gemiddeld zestig palletbewegingen per dag uitvoert. Wanneer elektrische ondersteuning slechts vijftien seconden per beweging bespaart, levert dat een kwartier per dag op. Op jaarbasis komt dat neer op ongeveer 55 arbeidsuren. Bij een totale arbeidskost van € 35 per uur vertegenwoordigt dat theoretisch meer dan € 1.900 per jaar. De werkelijke winst hangt uiteraard af van de toepassing, de afstanden en de aard van de lading. Toch illustreert deze eenvoudige oefening hoe een beperkte tijdswinst per levering een betekenisvolle impact kan hebben wanneer dezelfde beweging honderden keren per jaar terugkomt.
Niet alleen sneller, maar ook minder zwaar
Tijd is bovendien slechts één kant van het verhaal. Bij een handpalletwagen levert de chauffeur zelf de kracht om een last in beweging te brengen, te sturen en opnieuw af te remmen. Op een vlakke vloer en met een lichte lading vormt dat zelden een probleem. De situatie verandert wanneer pallets zwaarder worden, meerdere stops na elkaar moeten worden afgewerkt of wanneer laadkleppen, hellingen en minder ideale ondergronden in het spel komen. Vooral bij veelvuldige start-stopbewegingen wordt het verschil merkbaar. Waar een chauffeur met een handpalletwagen telkens opnieuw een zware last in beweging moet brengen, zorgt een elektrische aandrijving ervoor dat de pallet vlot en gecontroleerd op gang komt. Daardoor verdwijnt een belangrijk deel van de fysieke inspanning die zich anders dag na dag herhaalt. De vraag is dan niet langer of een chauffeur een pallet met de hand kan verplaatsen. Uiteraard kan dat. De relevantere vraag is waarom hij zelf als aandrijving moet blijven fungeren wanneer daar inmiddels compacte elektrische hulpmiddelen voor bestaan.
Compacte elektrische hulp voor onderweg
Lange tijd hadden elektrische pallettrucks één belangrijk nadeel voor transporttoepassingen: ze waren groot, zwaar en namen een aanzienlijk deel van het laadvermogen in beslag. De nieuwste generatie compacte lithium-ion pallettrucks heeft dat beeld veranderd. Een voorbeeld is de Noblelift ATOM 2 PTE15Q2B. Met een capaciteit van 1.500 kg blijft dit toestel qua afmetingen en manoeuvreerbaarheid dicht bij een klassieke handpalletwagen, terwijl de elektrische aandrijving het trekken en duwen overneemt. Bij frequente leveringen telt niet alleen de fysieke inspanning, maar ook het tempo. De Noblelift ATOM 2 rijdt tot 4,0 km/u met last en 4,9 km/u zonder last. In tegenstelling tot manueel pallettransport blijft die snelheid gedurende de volledige werkdag behouden, ongeacht het aantal stops of palletbewegingen. Dat wordt vooral merkbaar bij distributieritten waarbij chauffeurs meerdere leveradressen per dag bedienen. Ook financieel is de instapdrempel lager geworden. Compacte lithium-ion pallettrucks zijn vandaag verkrijgbaar vanaf ongeveer € 895 excl. btw, waardoor elektrisch pallettransport niet langer voorbehouden is aan grote logistieke spelers.
Praktisch gedacht
In transport telt niet alleen theorie, maar vooral bruikbaarheid. Daarom zijn juist de praktische details belangrijk. Compacte lithium-ion batterijen kunnen tussentijds worden geladen en zijn vaak eenvoudig uitneembaar. Met een wisselbatterij kan worden verder gewerkt terwijl een tweede accu wordt opgeladen. Ook functies zoals rijden met de dissel in verticale positie en standaard zijdelingse steunwielen maken een merkbaar verschil. In een vrachtwagen, container of krappe loszone bepalen zulke eigenschappen vaak of een toestel dagelijks wordt gebruikt of uiteindelijk in de laadruimte blijft staan.
De laatste meters verdienen ook aandacht
Dat betekent niet dat elke handpalletwagen moet verdwijnen. Voor incidenteel gebruik blijft een eenvoudige pompwagen vaak de meest logische keuze. Maar voor transportbedrijven die dagelijks meerdere leveringen uitvoeren, loont het de moeite om ook de laatste meters van het transportproces onder de loep te nemen. Hoeveel palletbewegingen voeren chauffeurs werkelijk uit? Hoeveel tijd gaat daarbij verloren? Hoe vaak moeten zware lasten opnieuw in beweging worden gebracht? Transporteurs investeren terecht in voertuigen, software en planning om hun efficiëntie te verhogen. Misschien verdient ook het laatste stukje van het transport dezelfde aandacht. Want soms eindigt een perfect georganiseerde rit van honderden kilometers nog altijd met iemand die de laatste twintig meter zelf moet duwen.
Over de auteur: Stefan Staes is zaakvoerder van Immer-Goed nv in Beveren, specialist in intern transport en industriële reiniging. Immer-Goed adviseert transport- en logistieke bedrijven bij de keuze en inzet van intern transportmaterieel. Bedrijven die willen nagaan of elektrisch pallettransport binnen hun eigen transportactiviteiten een meerwaarde biedt, kunnen een compacte lithium-ion pallettruck vrijblijvend in de praktijk testen.
